تدابیر امنیتی بیسابقه در مرز عراق و سوریه؛ احتمال نفوذ تکفیریها جدی است
سرویس خارجی-
منابع عراقی اعلام میکنند برای جلوگیری از نفوذ تکفیریها، نزدیک مرزهای مشترک این کشور با سوریه، اردن و عربستان به شکل بیسابقهای شاهد تدابیر امنیتی هستیم.
تشدید کمسابقه تدابیر امنیتی در مرزهای غربی عراق را باید در چارچوب بازگشت نگرانیها از تحرکات هستههای پراکنده داعش در فضای آشوبناک سوریه، همزمان با مناسبتهای مذهبی پرجمعیت و تحولات شکننده امنیتی در منطقه تفسیر کرد. به گزارش منابع عراقی، استقرار بیسابقه نیرو در بیابانهای صعبالعبور «الانبار» و اطراف گذرگاههای «القائم»، «طریبیل» و «عرعر» نهتنها یک اقدام مرزی، بلکه بخشی از یک آرایش پیشدستانه برای بستن خلأهای جغرافیایی مورد سوءاستفاده گروههای تکفیری است. همزمان، اعلام عملیات تأمینی حشدالشعبی در صحرای کربلا برای زیارت نیمهشعبان نشان میدهد بغداد تهدید نفوذ تروریستی را صرفاً یک خطر مرزی نمیبیند، بلکه آن را مستقیماً مرتبط با امنیت تجمعات میلیونی و ثبات داخلی ارزیابی میکند.
یک منبع امنیتی در استان الانبار نیز اعلام کرد که نیروهای عراقی تدابیر امنیتی بیسابقهای را در مناطق مرزی با سوریه واقع در غرب این استان اتخاذ کردهاند. به گزارش «مهر» به نقل از «المعلومه»، این تدابیر در مناطق بیابانی منتهی به گذرگاه مرزی القائم بعد از رصد تحرکات مشکوک عناصر وابسته به داعش اتخاذ شده است. وی تصریح کرد که مناطق بیابانی الانبار دارای بخشهای صعبالعبور است و نیروهای امنیتی در ورودیها و خروجیهای مناطق غربی این استان مستقر شدهاند.
باز هم حشدالشعبی
همچنین سرتیپ «علی حمدانی»، فرمانده عملیات فرات میانی در سازمان حشدالشعبی اعلام کرد که در چارچوب آمادگیها برای تأمین امنیت زیارت نیمهشعبان، عملیات امنیتی پیشدستانهای در صحرای کربلا و در راستای دستورالعملهای فرماندهیهای امنیتی به اجرا درآمده است. طبق گزارش رسانههای عراق، وی در جریان یک کنفرانس خبری تأکید کرد که هماهنگی میان سازمان حشدالشعبی، ارتش عراق و فرماندهیهای عملیات در مناطق فرات میانی و الانبار بهصورت مستمر و در سطحی پیشرفته ادامه دارد. به گزارش «ایسنا»، به گفته حمدانی، مسئولیت محور جنوبی به نیروهای حشدالشعبی واگذار شده و این مأموریت با مشارکت معاونتها، مدیریتهای پشتیبان و تمامی یگانهای مرتبط انجام میشود. فرمانده عملیات فرات میانی همچنین تصریح کرد که تمامی نیروهای حشدالشعبی در وضعیت آمادگی کامل و با سطح بالایی از تعهد و انضباط قرار دارند تا با موفقیت تلاشهای امنیتی و خدماتی، امنیت زیارت میلیونی تضمین شده، روانی تردد حفظ و سلامت زائران تأمین شود.
این اخبار همزمان است با این سخنان «هشام علوی»، معاون وزارت امورخارجه عراق، که دیروز (یکشنبه)، اعلام کرد تعداد اعضای داعش که به عراق منتقل شدهاند، محدود است و از مجموع حدود ۷هزار بازداشتشده در سوریه، تنها ۴۵۰ نفر به عراق آمدهاند. به گفته وی، این گروه شامل برخی رهبران و «امرای» داعش است. علوی افزود که بیشتر بازداشتشدگان در زندانهای سوریه باقی ماندهاند و از ملیتهای مختلفی برخوردارند. برخی از منتقلشدگان عراقی هستند و بغداد در ماههای اخیر تلاش کرده سرعت انتقال آنها را افزایش دهد. وی توضیح داد که افرادی که مرتکب جرایم شدهاند به دادگاههای عراق ارجاع داده میشوند و کسانی که اتهام آنها ثابت نشده است، به مراکز بازپروری منتقل خواهند شد و وضعیتشان بررسی میشود.
تعویق چندباره انتخاب رئیسجمهور
اخبار دیگر از عراق، اخبار انتخاباتی است. به گزارش شبکه «الجزیره» قطر، چارچوب هماهنگی شیعیان در عراق شنبهشب اعلام کرد که به دور از دیکتههای خارجی، بار دیگر پایبندی خود به نامزدی «نوری مالکی» برای نخستوزیری آینده عراق را اعلام میکنیم. این گروه افزود: «انتخاب نخستوزیر یک موضوع مربوط به قانون اساسی عراق است که طبق سازوکار روند سیاسی انجام میشود و در آن به دور از دیکتههای خارجی، منفعت ملی عراق در نظر گرفته میشود.»
این موضعگیری پس از آن بیان میشود که «دونالد ترامپ»، رئیسجمهور آمریکا، با اتخاذ موضع مداخلهجویانه در امور داخلی عراق، مخالفت خود را با نامزدی مالکی برای تصدی پست نخستوزیری اعلام کرده است! این مسئله موجی از واکنشهای منفی را در عراق به دنبال داشت. همچنین پارلمان عراق جلسه ویژه انتخاب رئیسجمهور این کشور را به تأخیر انداخت. این دومین تعویق در برگزاری جلسه پارلمان برای انتخاب رئیسجمهور است.
اخبار ضدونقیض از برکناری فرستاده ترامپ
از آنسو و همزمان با اینکه منابع آگاه به خبرگزاری «رویترز» گفتند که «مارک ساوایا» فرستاده ویژه آمریکا در امور عراق برکنار شده است، خود ساوایا این خبر را تکذیب کرد. این تغییر در بحبوحه تنشهای فزاینده بین واشنگتن و بغداد بر سر تلاشهای آمریکا برای مداخله در امور داخلی عراق از جمله انتخابات این کشور رخ میدهد. ساوایا، یک تاجر مسیحی عراقی- آمریکایی است که توسط ترامپ منصوب شد. پیش از تکذیب خبر برکناری او، یکی از منابع علت این برکناری را «سوءمدیریت» در موقعیتهای مهم، از جمله عدم موفقیت او در جلوگیری از نامزدی نوری مالکی، برای نخستوزیری عراق عنوان کرده بود. این منبع و یک مقام ارشد عراقی گفتند که گمان میرود «تام باراک»، فرستاده ویژه به سوریه و لبنان، مسئولیت این امر در عراق را برعهده بگیرد.
گفتنی است، در مجموع، آنچه از دل این تحولات برمیآید، نه صرفاً یک کشمکش داخلی بر سر مناصب حکومتی، بلکه صحنهای آشنا از تداوم نگاه قیممآبانه واشنگتن به عراق است، نگاهی که گویی هنوز این کشور را حوزه نفوذ طبیعی خود میداند، نه دولتی مستقل با سازوکارهای قانونی مشخص. اظهارنظر علنی مقامهای آمریکایی درباره اینکه چه کسی «نباید» نخستوزیر شود، عملاً به معنای نادیده گرفتن حاکمیت ملی عراق و بیاعتبار کردن روندهای سیاسیای است که خود آمریکاییها سالها ادعا میکردند برای استقرارشان هزینه دادهاند. تناقض آشکار اینجاست که مداخلهگری خارجی، به نام ثبات، اغلب به بیثباتی بیشتر و تشدید شکافهای داخلی دامن زده است. رفتوآمد و جابهجایی فرستادگان ویژه آمریکا و کشمکشهای پشتپرده بر سر «مدیریت» صحنه سیاسی عراق، این شائبه را تقویت میکند که برای واشنگتن، بغداد هنوز بیشتر یک پرونده امنیتی- سیاسی است تا یک شریک برابر.